15 min leestijd

In februari 2026 bracht de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) een stellingname uit die het hele CBD-segment in Europa fundamenteel beïnvloedde. Het panel Voeding, nieuwe voedingsmiddelen en voedselallergie (NDA) stelde de voorlopige veilige dagelijkse inname van cannabidiol (CBD) v...

EFSA en CBD – wat betekent veilige dagelijkse inname van 2 mg

EFSA en CBD – wat betekent veilige dagelijkse inname van 2 mg

In februari 2026 bracht de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) een stellingname uit die het hele CBD-segment in Europa fundamenteel beïnvloedde. Het panel Voeding, nieuwe voedingsmiddelen en voedselallergie (NDA) stelde de voorlopige veilige dagelijkse inname van cannabidiol (CBD) vast op 0,0275 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag – voor een volwassene van 70 kg gaat het om ongeveer 2 mg CBD per dag.

Dit getal is voor de meeste consumenten, fabrikanten en deskundigen verrassend laag. Een typische inleidende dosis CBD-olie beweegt zich traditioneel rond de 10–25 mg per dag en veel regelmatige gebruikers nemen aanzienlijk meer. Wat precies heeft EFSA bepaald, hoe is zij tot deze limiet gekomen en wat betekent dit in de praktijk voor Nederlandse consumenten?

Wat precies heeft EFSA bepaald

Context van het besluit

De EFSA houdt zich sinds 2019 bezig met de veiligheid van CBD als nieuw voedingsmiddel (novel food). In juni 2022 bracht zij een eerste stellingname uit, waarin zij ernstige gegevenslacunes signaleerde – vooral wat betreft mogelijke effecten van CBD op de lever, het endocriene, zenuwstelsel en reproductiestelsel.

In februari 2026 actualiseerde de EFSA deze stellingname en stelde voor het eerst een concreet numerieken limiet vast: de voorlopige veilige dagelijkse inname. Het sleutelwoord is „voorlopig" – de limiet kan herzien worden zodra de ontbrekende gegevens beschikbaar zijn.

Hoe is EFSA tot het getal 2 mg gekomen

Het NDA-panel volgde een standaard toxicologische methodologie in drie stappen:

  1. Identificatie van het toxicologische referentiepunt: Het panel analyseerde subchronische studies uitgevoerd volgens de beginselen van goede laboratoriumpraxis (GLP) en bepaalde middels dosis-responsmodellering het niveau waarop eerste schadelijke effecten beginnen op te treden.

  2. Toepassing van onzekerheidsfactor 400: Op het toxicologische referentiepunt werd een onzekerheidsfactor van 400 toegepast – aanzienlijk hoger dan de standaard 100 die gebruikelijk is in toxicologie. Deze factor omvat:

  3. Interspeciessoort verschillen (omzetting van diermodellen naar mensen): factor 10
  4. Interindividuele variabiliteit (verschillen tussen individuen): factor 10
  5. Aanvullende factor 4 ter compensatie van gebreken in gegevens over chronische toxiciteit en blijvende gegevenslacunes

  6. Resulterende voorlopige veilige inname: 0,0275 mg/kg lichaamsgewicht/dag, dus ongeveer 2 mg voor een volwassene van 70 kg.

Waarop is de limiet van toepassing – en waarop niet

De voorlopige veilige dagelijkse inname is uitsluitend van toepassing op:
- Voedingssupplementen in novel food-vorm
- CBD met minstens 98% zuiverheid
- Producten zonder nanodeeltjes
- Producten waarbij het productieproces als veilig wordt beschouwd en genotoxiciteit is uitgesloten

Het panel stelde tegelijkertijd vast dat de veiligheid van CBD niet kan worden vastgesteld voor:
- Personen onder de 25 jaar
- Zwangere vrouwen en zogende moeders
- Personen die CBD gelijktijdig met geneesmiddelen gebruiken (risico op geneesmiddelinteracties)

Blijvende gegevenslacunes

De EFSA bevestigde dat de in 2022 geïdentificeerde gegevenslacunes tot op heden niet zijn ingevuld. De meest prangende vragen blijven bestaan op het gebied van:
- Hepatotoxiciteit (beschadiging van de lever bij langdurig gebruik)
- Invloed op het endocriene systeem en hormonale balans
- Langetermijneffecten op het zenuwstelsel
- Gevolgen voor het reproductiestelsel

Deze onopgeloste vragen vormen precies de reden waarom de limiet als „voorlopig" wordt aangemerkt en waarom de onzekerheidsfactor zo hoog is vastgesteld.

Wat dit betekent voor consumenten

Praktische gevolgen voor dosering

Voor een beter inzicht: een typische 10% CBD-olie in een 10ml-fles bevat in totaal 1.000 mg CBD. Één druppel van zo'n olie komt overeen met ongeveer 5 mg CBD – dus 2,5 maal de voorlopige veilige dagelijkse inname volgens EFSA.

Product Typische dosis CBD in dosis Veelvoud van EFSA-limiet (2 mg)
CBD-olie 5%, 1 druppel 0,05 ml ~2,5 mg 1,25×
CBD-olie 10%, 1 druppel 0,05 ml ~5 mg 2,5×
CBD-olie 20%, 1 druppel 0,05 ml ~10 mg 5×
CBD-capsule (typisch) 1 capsule 10–25 mg 5–12,5×
CBD-gummies (typisch) 1 snoepje 10–25 mg 5–12,5×

In de praktijk voldoet geen enkel algemeen beschikbaar CBD-product bij standaarddosering aan de EFSA-limiet. Zelfs de laagste concentratie bij minimale dosering beweegt zich op de grens of erboven.

Is er reden voor paniek?

Nee – en inzicht in deze context is van cruciaal belang. De voorlopige veilige inname betekent niet dat doses boven 2 mg aantoonbaar schadelijk zijn. Het betekent dat de EFSA op basis van beschikbare gegevens en met een hoge onzekerheidsfactor niet kan garanderen dat langetermijngebruik van hogere doses veilig is binnen voedingswetgeving.

In klinische studies wordt CBD gegeven in doses van 150–1.500 mg per dag – bijvoorbeeld in de behandeling van epilepsie via het geregistreerde geneesmiddel Epidiolex, waarbij doses van 5–20 mg/kg lichaamsgewicht per dag worden gebruikt, dus in de honderden milligrammen – en dit onder direct medisch toezicht.

Essentieel is de context van de beoordeling: de EFSA evalueert CBD als voedingsmiddel, niet als geneesmiddel. Voor voedingsmiddelen en voedingssupplementen gelden aanzienlijk strenger veiligheidsnormen dan voor geneesmiddelen, waar hoger risico op bijwerkingen aanvaardbaar is in ruil voor aantoonbaar therapeutisch voordeel.

EFSA versus FSA VK: 2 mg versus 10 mg

Een van de meest opmerkelijke aspecten van de huidige situatie is het aanzienlijke verschil tussen de Europese en Britse aanpak van veilige dagelijkse CBD-inname.

Britse FSA: 10 mg per dag

De Britse Food Standards Agency (FSA) stelde in oktober 2023 de aanbevolen maximale dagelijkse CBD-inname vast op 10 mg – dus vijf keer de Europese limiet. De FSA kwam tot dit getal in samenwerking met het Committee on Toxicity (COT) en de Advisory Committee on Novel Foods and Processes.

De FSA specificeerde de aanvaardbare dagelijkse inname (ADI) op 0,15 mg/kg per dag, tegenover 0,0275 mg/kg bij EFSA.

Waarom zoveel verschil?

Parameter EFSA (EU) FSA (VK)
Voorlopige veilige inname 2 mg/dag 10 mg/dag
ADI per kg lichaamsgewicht 0,0275 mg/kg/dag 0,15 mg/kg/dag
Onzekerheidsfactor 400 Lager (dichter bij standaard 100)
Aanpak van gegevenslacunes Conservatief Pragmatischer
Vereiste CBD-zuiverheid ≥ 98% ≥ 98%

Het sleutelverschi zit niet in afwijkende wetenschappelijke gegevens, maar in de aanpak van regelgevingszekerheid. EFSA paste een aanvullende factor 4 toe vanwege ontbrekende gegevens over chronische toxiciteit, waardoor de totale onzekerheidsfactor tot 400 opliep. De FSA koos voor een minder conservatieve interpretatie en aanvaardde een lagere factor.

Beide instellingen stellen echter unisono vast dat er geen acuut veiligheidsrisico bestaat bij consumptie van hogere CBD-doses. De FSA stelt uitdrukkelijk: „Er is geen acuut veiligheidsrisico bij consumptie van meer dan 10 mg CBD per dag. Echter, boven dit niveau en in de loop der tijd, zijn er aanwijzingen voor enkele negatieve gevolgen voor de lever en de schildklier."

Het verschil tussen 2 mg en 10 mg is dus geen wetenschappelijk geschil – het gaat om verschillende regelgevingsfilosofieën bij het omgaan met wetenschappelijke zekerheid.

Novel Food-status: waar wij staan en waar wij heen gaan

Wat is Novel Food

Novel Food (nieuw voedingsmiddel) is elk voedingsmiddel dat vóór 15 mei 1997 niet in aanzienlijke mate in de EU is geconsumeerd. CBD-extracten en -isolaten vallen sinds 2019 in deze categorie, toen de Europese Commissie hun opname in de catalogus van nieuwe voedingsmiddelen bevestigde.

Dit betekent in de praktijk dat CBD-producten die als voeding of voedingssupplementen worden verkocht, goedkeuring nodig hebben – dus individuele goedkeuring op basis van veiligheidsbeoordeling door de EFSA. Zonder deze goedkeuring bevinden zij zich in een regelgevingsgrijs gebied.

Huidige stand van het goedkeuringstraject

  • Meer dan 200 aanvragen voor CBD-goedkeuring als novel food zijn ingediend bij de Europese Commissie
  • 17 aanvragen bevinden zich in de risicobeoordelingsfase bij EFSA
  • Tot maart 2026 geen enkele CBD-aanvraag is als nieuw voedingsmiddel in de EU goedgekeurd
  • De vaststelling van voorlopige veilige inname in februari 2026 is een concreet vooruitgang, maar het goedkeuringstraject is verre van afgerond

Reactie van de industrie: positie EIHA

De European Industrial Hemp Association (EIHA), die de belangen van de Europese kantoepindustrie vertegenwoordigt, reageerde voorzichtig positief op het EFSA-besluit. De industrie verwelkomde het feit dat EFSA überhaupt een numerieken limiet vaststelde – zonder dit kon het goedkeuringstraject niet voortgaan. Tegelijkertijd uitte zij bezorgdheid over het conservatisme van de 2 mg-waarde en riep op tot versnelde afsluiting van gegevenslacunes, die een herziening van de limiet naar boven zouden mogelijk maken.

Vereisten voor aanvragen vanaf 2026

Volgens huidige regelgevingsvereisten moeten alle aanvragen voor CBD-goedkeuring als novel food:
- Gebaseerd zijn op strikte dosis-responsprofielen
- Een uitgebreide analyse van onzuiverheden en bijstoffen bevatten
- Gegevens over langetermijneffecten voordragen (studies naar chronische toxiciteit)
- Strikt geen extrapolatie van gegevens toestaan naar kinderen, jongvolwassenen (onder de 25), zwangere en zogende vrouwen en personen die geneesmiddelen gebruiken

Hoe het EFSA-besluit producten op de markt beïnvloedt

Gevolgen voor fabrikanten

De vaststelling van limiet 2 mg/dag creëert voor CBD-productfabrikanten in de EU een voorheen ongekende uitdaging op verschillende fronten:

  1. Herformulering van producten: Naleving van de 2 mg-limiet zou extreem laag geconcentreerde formuleringen of drastisch verlaagde doseraanbevelingen vereisen, die in scherp contrast staan met huidige praktijken.

  2. Etikettering: Labels zullen de nieuwe limiet moeten weerspiegelen. De aanbevolen dagelijkse dosis mag 2 mg CBD niet overschrijden, wat in scherp contrast staat met momenteel genoemde doseerschema's.

  3. Economische levensvatbaarheid: Een product met maximaal 2 mg CBD in de dagelijkse dosis zal moeilijk verkoopbaar zijn op een markt waar consumenten gewend zijn aan ordes van grootte hogere doses.

  4. Verdieping duaal markt: Reëel risico op vergroting van kloof tussen gereglementeerde markt (goedgekeurd novel food) en ongereglementeerde markt (producten buiten voedingswetgeving) – waarbij het tweede segment aanzienlijk groter is.

Gevolgen voor consumenten in Nederland

Voor Nederlandse consumenten gelden verschillende praktische bevindingen:

  • CBD-oliën zijn in Nederland wettelijk beschikbaar als kantoepproducten – niet als goedgekeurd novel food in EU-zin
  • Nederlandse regelgeving uitgaat primair van THC-grenswaarden (tot 1%), niet van de EFSA-limiet voor CBD
  • Als u CBD voor specifieke doeleinden gebruikt, overleg doseringen met uw arts – individuele beoordeling is altijd waardevoller dan een algemene regelgevingslimiet
  • Kies altijd producten met verifieerbaar laboratoriumcertificaat (COA)

Toekomst van CBD in de Europese Unie

Drie mogelijke scenario's voor 2026 en daarna

Optimistisch scenario: EFSA ontvangt vereiste gegevens over chronische toxiciteit uit lopende studies, sluit geïdentificeerde gegevenslacunes en herziet limiet naar boven – mogelijk dichter naar Britse limiet van 10 mg. Parallel krijgen eerste CBD-producten goedkeuring als novel food.

Realistisch scenario: Goedkeuringstraject gaat langzaam verder. Industrie investeert in vereiste studies, waarvan voltooiing en evaluatie 2–3 jaar zal duren. CBD wordt intussen in regelgevingsgrijs gebied verkocht als kantoepproduct – buiten goedgekeurd novel food-kader.

Pessimistisch scenario: Gegevenslacunes kunnen niet in voorzienbare toekomst worden ingevuld. 2 mg-limiet wordt de facto bindende standaard, CBD-industrie in EU krimpt aanzienlijk en innovatie plus consumentenmarkten verschuiven naar Verenigd Koninkrijk en landen buiten Europese novel food-regelgeving.

Rol van andere cannabinoïden

Het EFSA-besluit betreft uitsluitend CBD. Andere cannabinoïden – zoals CBG, CBN of THCV – zijn door EFSA nog niet in novel food-context geëvalueerd, met uitzondering van Delta-8-THC, die EFSA als equipotent aan Delta-9-THC beoordeelde.

Met expansie van commercieel gebruik van andere cannabinoïden kan verwacht worden dat regelgevingsaandacht zich natuurlijk ook hierop uitbreidt – en CBD-ervaring zal sterk beïnvloeden hoe snel en streng EFSA hier aanpak.

Veelgestelde vragen

Betekent limiet van 2 mg dat hogere CBD-doses gevaarlijk zijn?

Nee. De 2 mg-limiet is voorlopige veilige dagelijkse inname vastgesteld met hoge onzekerheidsfactor (400) vanwege ontbrekende langetermijngegevens – dit is geen toxiciteitdrempel. Er is geen bewijs van acuut risico bij hogere doses. In klinische studies en epilepsiebehandeling wordt CBD in honderden milligrammen per dag gegeven.

Waarom is Britse limiet vijf keer hoger dan Europese?

Britse FSA gebruikte lagere onzekerheidsfactor, omdat zij pragmatischere aanpak van beschikbare gegevensinterpretatie had. Beide instellingen werken vanuit soortgelijke wetenschappelijke basis, maar verschillen in regelgevingsfilosofie – concreet in weging van onopgeloste gegevenslacunes.

Geldt EFSA-limiet voor CBD-oliën verkocht in Nederland?

Formeel geldt EFSA-limiet voor CBD als novel food (voedingssupplement). In Nederland worden CBD-producten primair verkocht als kantoepproducten gereglementeerd naar THC-inhoud (tot 1%). Met progressieve harmonisatie Nederlandse regelgeving met Europees recht is waarschijnlijk dat deze limiet in praktijk steeds meer wordt afgedwongen.

Kan ik CBD-olie blijven gebruiken?

EFSA-besluit verandert juridische beschikbaarheid van CBD-producten op Nederlandse markt niet. Als u al CBD-olie gebruikt, is er geen reden voor plotselinge wijziging. Raadpleeg doseringen met uw arts – vooral als u geneesmiddelen gebruikt waarvan metabolisme via leverenzym CYP450 verloopt, waar interactie met CBD is aangetoond. Kies altijd producten met beschikbaar laboratoriumcertificaat.

Wanneer wordt CBD als novel food in EU goedgekeurd?

Tot maart 2026 geen enkele CBD-aanvraag goedgekeurd. Vaststelling voorlopige veilige inname is belangrijk mijlpaal, maar volledige goedkeuring vereist afsluiting gegevenslacunes via nieuwe studies. Realistisch schatting minimaal 2–3 jaar na vervulling alle gegevenseisen.

Hoe zal EFSA-besluit CBD-productprijzen beïnvloeden?

Op korte termijn waarschijnlijk minimaal – meeste CBD-producten beschikbaar in EU worden momenteel niet als goedgekeurd novel food verkocht. Op lange termijn, mochten limitering bindend worden, zullen fabrikanten naar aanzienlijk lagere concentraties overgaan, wat zowel prijzen als consumentenperceptie van effectiviteit zal beïnvloeden.


Dit artikel is informatief van aard en stelt geen juridische of medische adviezen voor. CBD-regelgeving in EU en Nederland evolueert dynamisch. Informatie geldt voor publicatiedatum (maart 2026). Raadpleeg vóór CBD-gebruik uw arts, vooral als u geneesmiddelen gebruikt, zwanger bent of borstvoeding geeft, jonger dan 25 bent of gezondheidsklachten hebt. CBD-producten zijn geen geneesmiddelen en niet bedoeld voor diagnose, behandeling of preventie van ziekten.


Bronnen

  1. EFSA Panel on Nutrition, Novel Foods and Food Allergens (NDA). „Update of the statement on safety of cannabidiol as a novel food." EFSA Journal, 2026. efsa.onlinelibrary.wiley.com
  2. EFSA. „Provisional safe level for cannabidiol as a novel food." Perspersbericht, februari 2026. efsa.europa.eu
  3. Food Standards Agency (UK). „Food Standards Agency and Food Standards Scotland update consumer advice for CBD." food.gov.uk
  4. Food Safety. „EU Sets Provisional Safe Level for CBD as Novel Food." Februari 2026. food-safety.com
  5. EIHA. „Press Release: EFSA provisional safe CBD level." Februari 2026. eiha.org
  6. Nutrition Insight. „EU sets first provisional safety limit for CBD under novel food regulation." nutritioninsight.com
  7. Citeline / HBW Insight. „EFSA Restarts CBD Novel Food Process With 2mg Per Day Provisional Intake Level." insights.citeline.com
  8. Business of Cannabis. „Clinical Evidence vs. Food Law: Europe's CBD Dilemma." businessofcannabis.com
  9. Cannabis Regulations AI. „EFSA's September 2025 CBD Safety Update: What It Signals for EU Novel Food Authorizations in 2026." cannabisregulations.ai
  10. Cannashield. „EFSA CBD Safe Intake Level For Hemp Products." cannashield.io